
Ombor loyihasidagi qimmat xatolar
Eng qimmat xatolar bino qurilgandan keyin ko'rinadi, shuning uchun ularni chizma bosqichida topish kerak.
Ombor loyihasidagi xatolar boshqa xatolardan bir narsasi bilan farq qiladi: ularni tuzatib bo'lmaydi yoki tuzatish juda qimmatga tushadi. Stellajni ko'chirish mumkin, dasturni almashtirish mumkin, lekin ustunlar qadamini, polni, eshiklar sonini va bino kontur chizig'ini qurilgandan keyin o'zgartirib bo'lmaydi. Bunday xatoning narxi esa bir yilda emas, bino ishlaydigan 15-20 yil davomida to'lanadi. Shuning uchun uni chizma bosqichida topish kerak, qurilish bosqichida emas.
Qurilgandan keyin tuzatib bo'lmaydigan xatolar
Birinchi guruh bino konstruksiyasiga tegishli:
- ustunlar qadami stellaj moduliga mos kelmasa, har bir qatorda joy yo'qoladi;
- polning tekisligi va yuk ko'tarish qobiliyati yetarli bo'lmasa, baland stellajlar va tor yo'lakli texnika ishlay olmaydi;
- yong'inga qarshi tizim (sprinkler, bo'limlar) saqlanadigan tovar va stellaj balandligiga mos kelmasa, binoni to'liq ishlatib bo'lmaydi; bu masalani me'yorlar bo'yicha mutaxassis bilan tekshiring;
- shamollatish va issiqlik izolyatsiyasi: O'zbekistonda yozda metall panelli bino ichi qizib ketadi, bu oziq-ovqat, dori-darmon, elektronika va kosmetika uchun xavfli.
Misol (shartli raqamlar). Ustunlar qadami 12 m, stellaj bo'limi esa 2,8 m. 12 metrga to'rtta bo'lim sig'adi, ya'ni 11,2 m, qolgan 0,8 m foydasiz. Bu qatordagi maydonning taxminan 7 foizi. Qadam stellaj moduliga moslab, masalan 11,4 m qilib tanlansa, bu yo'qotish deyarli bo'lmaydi. Chizmada bu bir daqiqalik hisob, qurilgandan keyin esa yillar davomidagi yo'qotish. Taqqoslang: chizmada ustunlar qadamini o'zgartirish bir necha soatlik ish, qurilgan binoda esa ustunni ko'chirish qayta hisob-kitob, mustahkamlash va ombor ishini to'xtatishni talab qiladi.
Eshiklar va tashqi maydon
Ikkinchi guruh qabul va jo'natishga tegishli. Eng ko'p uchraydigan xato: eshiklar soni «ko'zda chamalab» olinadi.
Misol (shartli raqamlar). Eng gavjum kunda 40 ta mashina keladi, har birini tushirish yoki yuklash o'rtacha 1,5 soat oladi. Bu 40 × 1,5 = 60 eshik-soat. Smena 8 soat bo'lsa, kerak bo'lgan eshiklar soni 60 / 8 = 7,5. Mashinalar bir tekis kelmaydi va eshiklar 75 foizdan ortiq band bo'la olmasa, 10 ta eshik kerak bo'ladi. Loyihada 5 ta eshik bo'lsa, mashinalar ko'chada navbat kutadi, haydovchilar vaqt yo'qotadi, yetkazib berish kechikadi. Eshiklarni keyin qo'shish ham oson emas: devor, rampa va hovli maydoni bunga moslashtirilmagan bo'ladi.
Boshqa tomonlarni ham tekshiring: rampa balandligi mashina kuzoviga mosmi, uzun yuk mashinasi burilishi uchun ombor oldida joy bormi, mashinalar kutadigan joy ko'chaga chiqib qolmaydimi, qabul va jo'natish oqimlari bir eshikda kesishmaydimi.
Kelajak va infratuzilma
Uchinchi guruh xatolari bugun arzon, ertaga qimmat narsalar. Elektr quvvati yuk ko'taruvchi texnika akkumulyatorlarini zaryadlash uchun yetarli bo'lishi kerak. Metall stellajlar simsiz tarmoq signalini so'ndiradi, shuning uchun skanerlar ishlashi uchun tarmoq qoplamasini oldindan rejalang. Binoning bir devorini kelajakda kengayish uchun «ochiq» qoldiring, mezzanin va ofis uchun yuk hisobini oldindan qiling. Kabel va quvurlar uchun zaxira kanallar qurilish paytida oz xarajat, keyin esa devor va pol buzishni talab qiladi. Quvvat va maydonda 20-30 foiz zaxira qoldirish ko'pincha oqlanadi.
Kamdan-kam hisobga olinadigan joylar: qaytarilgan va nuqsonli tovar zonasi, qadoq materiallari uchun joy, akkumulyator xonasi, xodimlar uchun dam olish va kiyinish xonasi.
Chizma bosqichida qanday tekshirish
- Chizma ustida uchta stsenariyni «o'tkazing»: eng gavjum kun, eng katta yetkazib berish, yirik terish to'lqini.
- Yuk ko'taruvchi texnika, piyodalar va mashinalar yo'llarini turli rangda chizing va kesishuvlarni toping.
- Texnika va mashinalarning burilish radiusini tekshiring.
- Loyiha muhokamasiga ombor xodimlarini, ayniqsa texnika haydovchilari va terishchilarni qo'shing: ular chizmada ko'rinmaydigan narsani biladi.
- Chizmani qurilishdan oldin mustaqil ombor mutaxassisiga ko'rsating.
Xulosa
Loyihadagi xatoning narxi bino bilan birga yillar davomida to'lanadi, shuning uchun chizma bosqichidagi tekshiruv eng arzon sug'urtadir. OmborExpert ekspertlari ombor loyihasini qurilishdan oldin xodimlar oqimi, hajm va kelajakdagi o'sish nuqtai nazaridan ko'rib chiqib, rahbarga aniq xulosa beradi.